من یاغی دربندم

مطالب سعید علیجانی/اهل گنو/اهل شعر/طرفدار دانش آزاد

من یاغی دربندم

مطالب سعید علیجانی/اهل گنو/اهل شعر/طرفدار دانش آزاد

آخرین نظرات
  • ۳۰ مرداد ۹۶، ۰۰:۳۳ - بهروز
    ازز

۲ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «آزاد» ثبت شده است

کمی شوخی...
بعضی جاها دیدم برای توصیف افرادی که کاربر نرم‌افزار‌های آزاد و متن‌باز هستند از عبارت جامعه‌ی آزاد/متن‌باز استفاده میشه. برای من سوال شد که جامعه‌ی متن‌باز یعنی چه؟ به خاطر همین این عبارت رو به روش خودم تحلیل کردم. در ادامه تحلیل عبارت جامعه‌ی متن‌باز، بعد از اون معرفی عبارت جایگزین و با معنا و در آخر هم توضیح این که چرا واژه‌ی ازاد نسبت به متن‌باز کامل‌تر است.

جامعه‌ی متن‌باز

برای من سوال شد که جامعه‌ی متن باز یعنی چه؟ نرم‌افزار متن‌باز معنی داره یعنی نرم افزاری که افراد به متن ( source) برنامه دسترسی دارند. اما جامعه‌ی متن‌باز چی؟ مگه جامعه متن داره؟ اگه متن داره متن جامعه دقیقن کجاشه؟ بر فرض متن جامعه هم پیدا شد؟ چجوری میشه متن جامعه رو بست یا باز گذاشت؟

یه خورده با دید طنز به قضیه نگاه کنیم، شاید منظور از جامعه‌ی متن‌باز، توصیف افرادی هست که متن‌بازی می‌کنند مثلن می‌گیم: فلانی «متن‌بازی می‌کرد-مثل کفتربازی-»۱. ولی باز هم سوال پیش میاد چجوری میشه متن‌بازی کرد. مثلن یه متن می‌نویسیم و به جای توپ باهاش فوتبال بازی می‌کنیم یا این که روی توپ متن می‌نویسیم و باهاش بازی‌ها توپی رو انجام می‌دیم. مثلن میشه گفت فلانی خیلی خوب متن‌بازی می‌کنه همه رو شکست میده.

خب دیگه زیاد با متن‌باز شوخی نکنیم. متن‌باز صفتی است برای گروهی از نرم‌افزار‌ها. متن‌باز صفت جامعه نیست. عبارت جایگزین مناسب اینه : «جامعه‌ی کاربران نرم‌افزار‌های متن‌باز»

در واژگان فارسی واژه‌ی آزاد از متن‌باز کامل‌تره. مثلن وقتی می‌گیم جامعه‌ی آزاد یعنی جامعه‌ای که در اون افراد دارای صفت آزادی هستند. این آزادی تونسته وارده‌ی حوزه‌ی نرم‌افزار بشه و نرم‌افزار آزاد رو به وجود آورده. ولی متن‌باز تنها می‌تونه صفت نرم‌افزار و شعر و داستان و پدیده‌هایی باشه که دارای متن هستند.




۱-
تاجر مورد بحث

        در علوم ادبی دستی داشت

شعربازی می‌کرد-مثل کفتربازی-‌ (سید حسن حسینی) متن کامل شعر

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۷ شهریور ۹۳ ، ۲۱:۱۲
سعید علیجانی


توضیح : این مطلب دارای دو قسمت می‌باشد. قسمت اول توضیح واژه‌ی آزاد در نرم‌افزار آزاد و قسمت دوم بیان این که واژه‌ی آزاد در فارسی با چه مفاهیمی در جاهای مختلف استفاده شده است.

قسمت اول- واژه آزاد در نرم‌افزار آزاد

برای توضیح دادن نرم‌آزاد همیشه از این عبارت استفاده میشه که « نرم‌افزار آزاد درباره آزادی است، نه قیمت.» یعنی واژه‌ی آزاد در زبان انگلیسی (free) دو تا مفهموم داره. یک- آزادی مانند آزادی بیان دو- رایگان بودن. و در مورد نرم‌افزار آزاد:

نرم‌افزار آزاد در مورد آزادی کاربران برای اجرا، کپی، توزیع، بررسی، تغییر و بهبود دادن نرم‌افزار می‌باشد. بطور دقیق‌تر نرم‌افزار آزاد به چهار نوع آزادی برای کاربران یک نرم‌افزار اشاره می‌کند:
  • آزادی برای اجرای برنامه برای هر منظوری (آزادی ۰)
  • آزادی برای مطالعه و بررسی چگونگی عملکرد برنامه و تغییر آن برای نیاز خود (آزادی ۱). دسترسی به کد منبع یک پیش‌شرط برای این آزادی می‌باشد.
  • آزادی برای توزیع مجدد کپی‌هایی از آن، بنابراین شما می‌توانید به همسایگان خود کمک کنید (آزادی ۲).
  • آزادی برای بهبود برنامه و انتشار این تغییرات برای عموم، بنابراین تمام جامعه از آن بهره می‌برند (آزادی ۳). دسترسی به کد منبع یک پیش‌شرط برای این آزادی می‌باشد.

این قسمت اشاره‌ای کوتاه به تعریف نرم‌افزار آزاد و این که واژه آزاد در نرم‌افزار آزاد به چه معناست. برای آشنایی بیشتر تعریف نرم‌افزار آزاد را در سایت گنو را بخوانید.


قسمت دوم- واژه‌ی آزاد در فارسی


داشتم به این فکر می‌کردم که واژه‌ی آزاد در دانشگاه آزاد به چه معناست؟ با توجه به توضیحات قسمت اول که واژه‌ی آزاد در نرم‌افزار آزاد به معنای آزادی‌، و در عبارتی مثل استفاده‌ی آزاد از اینترنت به معنای رایگان بودن است. اما دانشگاه آزاد به این دو مفهوم ارتباطی ندارد. مسئله این‌ گونه حل شد که دانشگاه آزاد در مقابل دانشگاه سراسری قرار دارد. ویژگی دانشگاه سراسری دشواری در قبول شدن در دانشگاه است. اما راحت‌تر می‌توان در دانشگاه آزاد قبول شد. پس واژه‌ی آزاد در دانشگاه آزاد به معنای راحت می‌باشد. یعنی دانشگاهی که قبول شدن در آن راحت است. به طور مثال به لباس‌های راحت و گشاد هم لباس آزاد گفته می‌شود.
در ادامه مثال‌هایی از مفاهیم مختلف واژه‌ی آزاد در فارسی

۱- آزاد به معنای آزادی: مانند دانش آزاد، نرم‌افزار آزاد، شغل آزاد
۲-آزاد به معنای رایگان: استفاده‌ی آزاد از اینترنت، عضویت آزاد در سایت
۳-آزاد به معنای راحت و سهل: دانشگاه آزاد
۴-آزاد به معنای راحت و گشاد: پیراهن آزاد
۵-آزاد به معنای گرفتار نبودن: اسیر و آزاد، پرنده‌ی آزاد

نکته: توجه به معانی واژه‌ها و استفاده‌ی درست از واژه‌ها بسیار مهم است.

پ ن: می‌خواستم این مطلب رو بیشتر بسطش بدم ولی به نظرم تا این میزان کافیه، فقط به نظرم خوبه که در مورد معانی واژه‌ها فکر بشه!

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۷ مرداد ۹۳ ، ۲۰:۰۰
سعید علیجانی